Geçen haftalarda televizyondayım, bir kargo geldiğini haber verdi mesai arkadaşlarım.
Kargonun içinden 3 kitap çıktı.
NOSAB’ın kurucusu Bursa’nın duayen sanayicilerinden Yalçın Aras, Eko Haber gazetesinde yıllarca yazdığı makaleleri 3 ciltte toplamış.
Değerli meslektaşım Elif Çetin Sezgin ile Refia İkbal Timur’un editörlüğünü yaptığı Meraklı Yazılar isimli kitabın 2 cildini büyük bir keyifle okudum.
İtiraf etmeliyim ki, Yalçın Aras’ın yazılarını bugüne kadar okumadığım için de kendime kızdım.
Meğer sıfırdan başladığı ticari hayatını, sektörünün önde gelen sanayi tesisiyle taçlandıran Yalçın Aras, iyi bir iş insanı olduğu kadar, sıkı bir entelektüel, akıcı üslubu ve derinliği olan yorumlarıyla da iyi bir yazarmış.
Aras, kendisini sadece sanayi sektörüyle sınırlandırmamış, çevre, şehirleşme, kültür ve sanat alanlarında yazdığı makalelerle de yaşamın her alanına dokunmuş.
Aras, yazı yolculuğuna 2003’te başlamış.
Okuyucusunu bir zaman yolculuğuna çıkaran Aras’ın değindiği konularda şunu fark ettim:
Aradan neredeyse çeyrek asır geçmesine rağmen, ülkenin ve kentimizin kronikleşmiş sorunları olduğu gibi duruyor.
Kentin içinde saatli bomba gibi faaliyet gösteren düzensiz sanayi işletmeleri, kalifiye işçi açığı, nitelikli ihracat sorunu, sanayide teknolojiyi yakalayamamak, çevre sorunları ve elbette Nilüfer Çayı, 25 yıl önce de bu ülkenin ve kentin gündemindeydi, 25 yıl sonra da…
İşte Aras’ın kronolojik yazılarını okurken, bu gerçeği görüyorsunuz.
Kitaplarda yüzlerce makale var ve hepsi bir birinden değerli.
Ancak ben 2’sini sizlerle paylaşmak istiyorum.
İlk seçtiğim yazıyı bugün, diğerini önümüzdeki günlerde…
Bugün Yalçın Aras’ın 2014’te kaleme aldığı “En kestirme yol uzak da olsa anayoldur” başlıklı yazısını paylaşıyorum:
“Güney Kore’nin ihracatı bizim ihracatımızın 3,5 katından daha fazla. Almanya’nın ihracatı ise bizim ihracatımızın 8,5 katı. 2013 rakamlarına göre Türkiye’deki 58 bin ihracatçı toplam olarak 152 milyar dolar ihracat yapmış. Hedefimiz, 2023 yılında en az 500 milyar dolar ihracat. Basında çok sık yer alıyor. İhracatımızı arttırmak için çare, ileri teknoloji ve inovasyon. Kore, Almanya modelini benimsemiş ve başarıya ihracatta olduğu gibi her alanda ulaşmış. Peki Almanya neler yapıyor da 81 milyon nüfusu ile dünya ihracat şampiyonu olmuş. Üşenmeden inceledim.
1-Almanya’daki eğitim sistemi, bireyin gelişimini ilkokuldan başlatıyor ve ideoloji saplantısına girmeden özgür yetiştiriyor. Zorunlu olmayan ana okulundan başlayan eğitim sistemi dokuz yıl sürüyor ve bu süre içinde öğretmenler, öğrencilerini tanıyarak kabiliyetlerine ve isteklerine göre dört ayrı eğitim kurumuna gönderiyorlar. Yani homojen bir şekilde herkesi yetiştiriyorlar. Bir Alman, mühendis oldu mu, aynı zamanda bilim insanı yetişmiş oluyor.
2-Almanya’da üniversiteler özerk; sanat, bilim, felsefe, teknoloji konusunda buluşlar ve icatlar yapıyorlar.
3-2006 yılından itibaren Almanya, kendisini fikirler ülkesi olarak tanımlıyor ve yılda 60 bin yeni kitap basılıyor.
4-Almanya’da 240 tiyatroya, yüzlerce senfoni orkestrasına, 15 bin kütüphaneye mali destek verilmekte ve her yıl 20 milyon kişi tiyatroya gitmekte, 91 milyon insan müze ziyareti yapmakta.
5-Bilimde, müzikte, felsefede onlarca bilim insanını dünyada herkes tanıyor ve dolayısıyla dünya kitap pazarına hakim olduğu gibi dünya müzik pazarına da hakim bir ülke.
6-Almanya’nın tam 101 Nobel ödüllü insanı var.
7-Dünyanın en büyük karayolu ağına, dünyanın üçüncü tren yolu ağına, dünyanın en çok nehir taşımacılığına hem yolcu hem de yük taşıyan sistemlerine sahiptir.
8-Almanya’da din ve laiklik zihinsel ve popüler eğitimlerin etkisiyle şekillendirilmiştir.
9-Almanya’da yaklaşık 9 bin 500 meslek çeşidi vardır ve çoğunluğunun da enstitüsü vardır.
10-Almanya’daki üniversiteler devlete aittir fakat devlet yönetiminin etkisinden tamamen uzaktır.
Almanya, AB’nin itici gücü ve en güçlü üyesidir, hukukun üstünlüğünü temel hak ve özgürlükler ilkesini benimsemiştir. Mercedes bir markadır ama mükemmellik kelimesi olarak da kullanılır. En önemlisi ise Almanya’nın demokrasisini artık kimse tartışmıyor, dünyada demokrasi liginde kafaya oynuyor. Bir uçak biletini, arkadaşının promosyonundan aldığı ortaya çıktı diye koca parti başkanı istifa edebiliyor. Almanya’yı takip eden ve model seçen Kore, yanılmamış ve doğru yolda. Ülkemizde de ihracatın artmasının, ekonomik ve siyasi güç olmanın, inovasyonun yolu da yukarıda maddeler şeklinde saydıklarım ve her şeyden önemlisi de tam demokrasi. Demokrasi, toplumları refaha götüren yola döşenen köprüdür. Dolayısıyla Kore, Almanya’yı izlemiştir ve taklit etmiştir. Biz de taklidin izinden gideceğimize, aslının yolundan gidelim. Türkiye, zaten AB’ye tam aday ülke olarak yolunu çizmiştir. Anayol, AB yoludur. En kestirme yol uzak da olsa anayoldur.
MUSTAFA ÖZDAL
