Cumartesi akşamı kendime bir iyilik yaptım ve hem yerel siyasetin dar koridorlarından çıkıp zihnimin arınması, hem kaotik gündemden yorgun düşmüş ruhumun gıdasını sanatla beslemek için Atatürk Kongre Kültür Merkezi’ne attım kendimi.
2025’i ‘Yaşar Kemal Yılı’ ilan eden Osmangazi Belediyesi, finali usta yazarın eseri Ağrı Dağı Efsanesi’nin tiyatro oyunuyla taçlandırmaya karar vermişti.
***
Önce panel, ardından tiyatro gösterimi gerçekleştirildi.
Gazeteci Sevda Kurul’un moderatörlüğünde Başkan Yardımcısı Mutlu Esendemir, değerli yazarın eşi ve Yaşar Kemal Vakfı Başkanı Ayşe Semiha Baban, İBB Şehir Tiyatroları Genel Sanat Yönetmeni Ayşegül İşsever, yazar Feridun Andaç, gazeteci Faruk Şüyun ve Prof. Dr. Kenan Mortan, Yaşar Kemal’i anlattı.
Konuşmacılar Yaşar Kemal’in toplumcu yönüne, eserlerinde ayrıntılarıyla anlattığı doğa sevdasına, aydın sorumluluğuyla çağın sorunlarına karşı gösterdiği duyarlılığa ve sömürüye karşı yaşamı boyunca taviz vermediği politik duruşuna değindi.
Tüm bunlar kuşkusuz Yaşar Kemal’i Yaşar Kemal yapan özelliklerdi.
Haddimi aşarak benim gözümden Yaşar Kemal ise:
Her ne kadar yaşadığı çağın sorunlarını eserlerine yansıtsa da, romanlarında işlediği temalarıyla, satır aralarına gizlenmiş toplumcu mesajlarıyla, ayrıntılı şekilde doğayı tasvir ederken kullandığı her bir sözcüğün okuyucuda yarattığı sarsıcı etkisiyle, günahıyla, sevabıyla kadim Anadolu coğrafyasına kök salmış binlerce yıllık töreyi nesillere aktarmasındaki maharetiyle, sadece insana değil, doğaya ve hayvana olan sömürüye karşı isyanıyla Yaşar Kemal; iyi bir yazar olmaktan öte ölümsüz bir Cumhuriyet aydını, Anadolu’nun bağrından kopmuş bir mücadele insanı ve en zor koşullarda milyonlarca yurttaşa umut olabilecek bir direnç abidesidir benim için.
***
Usta yazarın kült eseri Ağrı Dağı Efsanesi’nin sahnedeki anlatımında ise Yaşar Kemal’in ruhu dolaşıyordu sanki.
Abartısız söylüyorum, Ağrı Dağı Efsanesi her ne kadar Yaşar Kemal’in ölümsüz eserlerinden biri olsa da, İBB Şehir Tiyatrosu’nun sahnelediği gösterim de Türk tiyatrosu adına çığır açıcı bir oyun olarak tarihteki yerini alacaktır.
Oyunun baş mimarlarından Ayşegül İşsever’in panelde söylediği “Bu oyun bizi 8-10 yıl götürecek” sözlerini, oyunu izlerken idrak edebildik.
Nitekim 2 saat 50 dakikalık oyunu soluksuz izledik.
***
Doğu Anadolu‘yu yurt edinmiş onurlu halkın; töre ile zalim paşaların zulmü arasındaki sıkışıklığı, destansı bir anlatımla sahneleyen oyun, sadece zindan duvarlarını yıkan imkansız aşkı değil, direnişi, törenin gücünü, acının Ağrı Dağı’nın doruklarına ulaştığı noktayı ve Anadolu’ya kök salmış geleneklere sadakatini destansı bir dille anlatıyor.
Anlatılan hikaye yüz yıllar öncesine dayansa da, çağımıza ayna tutacak kadar da güncel ve ibretlik.
***
Orkestranın enstrümanları ise sizi hem kadim topraklara götürüyor hem de ruhunuzun gönül tellerini titretiyordu.
***
O akşam sadece bir oyun izlemedik, dev bir prodüksiyonla zenginleştirilmiş bir başyapıta tanık olduk.
Oyun için İstanbul’dan 4 kamyon malzeme gelmiş nitekim.
Dekor ve ışık tasarımları, kostümler, koreografi büyük bir emeğin, alın terinin sahnedeki yansımalarıydı.
Ve tek gösterimlik oyunu izleyebilen Bursalılar çok şanslıydı.
***
Oyunu sahneleyen İBB Şehir Tiyatrosu Genel Sanat Yönetmeni Ayşegül İşsever’e, oyuncularına ve kurum emekçilerine, Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın’a, Başkan Yardımcısı Mutlu Esendemir’e, Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü çalışanlarına yürek dolusu teşekkürler.
***
Son olarak Bursa’nın efsane belediye başkanı Hikmet Şahin’i anmadan yazıyı sonlandırmaya gönlüm el vermiyor.
Çünkü Atatürk Kongre Kültür Merkezi’ni yıllar önce inşa eden Hikmet Şahin olmasaydı, o gece bu muazzam oyunu Bursa’da izleyemeyecektik.
Öyle ki AKKM dışında koca Bursa’da, kentin 2025’teki en büyük sanat olayı Ağrı Dağı Efsanesi’ni sahneleyecek uygun salon yok!
Düşünün İnegöl’den çıkmış emekli bir Din Kültürü öğretmeni, ne büyük bir vizyona sahipmiş ki, 25 yıl önce inşa ettiği bu görkemli kültür merkezinin üzerine çıkan bir belediye başkanı daha gelmedi bu kente!
Tanrı, gani gani rahmetle eylesin sevgili Başkan.
MUSTAFA ÖZDAL
