İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Çevre Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Levent Kuzu, "Karayolu Güvenliği ve Trafik Haftası" kapsamında yaptığı açıklamada, hava kirliliğinin en önemli nedenlerinden birinin trafik olduğunu söyledi.
Hava Kirliliği ve Sağlık:
- Hava kirliliği, insan sağlığı üzerinde doğrudan olumsuz etkiye sahiptir.
- Bir kişi günde ortalama 15 metreküp hava solumaktadır.
- Kirleticilere maruziyet, solunum yolu hastalıklarına yol açmaktadır.
- Hava kirliliği, sağlık giderlerini ve iş gücü kaybını artırmaktadır.
- Malzemelerde deformasyon ve korozyona neden olmaktadır.
- Bitki örtüsünü olumsuz etkilemektedir.
İstanbul'da Hava Kirliliği:
- İstanbul'da doğalgaz kullanımı öncesinde ciddi hava kirliliği problemi yaşanmıştır.
- Evsel ısınmada doğalgaza geçilmesiyle şehir merkezlerinde evsel ısınmanın hava kirliliğine katkısı oldukça azalmıştır.
- Kovid-19 kapanma döneminde PM10 konsantrasyonları Beşiktaş'ta ortalama metreküpte 15 mikrograma düşmüştür.
- Bu, insan kaynaklı emisyonların sıfıra yakın olduğunu göstermektedir.
- 2021'den bu yana ölçülen yıllık ortalama PM10 konsantrasyonları ise metreküpte 32 ile 38 mikrogram arasında değişmektedir.
Trafiğin Hava Kirliliğine Etkisi:
- İstanbul'da trafiğe kayıtlı yaklaşık 5,4 milyon araç bulunmaktadır.
- Yerleşimin çok katlı yapılardan oluşması, birim alan başına düşen araç sayısının fazla olmasına neden olmaktadır.
- Özellikle işe gidiş ve işten çıkış saatlerinde trafik yoğunlaşmaktadır.
- Bu da daha fazla hava kirleticisine maruziyeti artırmaktadır.
Dizel Motorlu Araçlar:
- Avrupa'da dizel araçlardan kaçınılmaktadır.
- Benzinli araçlar 20-40 nanometre boyutunda parçacıklar üretirken, dizel motorlu araçlar 60-120 nanometre boyutunda parçacıklar üretmektedir.
- Dizel partikül filtresi ile bu emisyonlar azaltılmaya çalışılmaktadır.
- Dizel yakıtlı araçların kullanımının azaltılması hava kalitesinin korunmasına katkı sağlayacaktır.
Çözüm Önerileri:
- Toplu taşıma gibi alternatiflerin kullanılması
- Yakın mesafe seyahatlerde elektrikli bisiklet ve skuter gibi mikromobilite çözümlerinin kullanılması
- Raylı sistem ve elektrikli araçlara geçiş
- Hava kirliliğine yol açan diğer kaynaklarla mücadele
