Çocukları internet ve sosyal medyanın olumsuz etkilerinden korumaya yönelik yeni bir düzenleme için sona gelindi. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından hazırlanan çalışma kapsamında, ebeveyn izni bulunsa dahi 15 yaşından küçük çocukların sosyal paylaşım sitelerinde hesap açamaması planlanıyor.
Bakanlık yetkilileri, hazırlanan düzenlemeye ilişkin detayları Meclis’te AK Parti Grubu’na sundu. Sunumda, düzenlemenin gerekçesi, uygulanma yöntemi ve dünyadaki örnekler ele alındı. Çalışma kapsamında, İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’da değişiklik yapılması hedefleniyor.
Sunumda, çocukların dijital dünyada güvenliğinin sağlanması için sosyal ağ sağlayıcılarının daha etkin önlemler almasının zorunlu olduğu vurgulandı. Dijital bağımlılıklardan korunmanın önemine dikkat çekilirken, sosyal medya ve çevrim içi oyun ortamlarında çocukların güvenliği ve mahremiyetini esas alan bütüncül bir yasal düzenlemeye ihtiyaç duyulduğu ifade edildi.
Öneriler arasında en dikkat çeken başlık yaş sınırı oldu. Buna göre, sosyal medya platformlarına erişim yaşı 15 olarak belirlenirken, 15 yaşını doldurmamış çocukların ebeveyn izni olsa bile bu platformlara erişememesi öngörülüyor. Oyunlar için ise genel bir yaş yasağı getirilmemesi, ancak yaşa göre derecelendirme yapılarak çocukların yalnızca yaşlarına uygun oyunlara erişebilmesi planlanıyor.
Yaş sınırının etkin şekilde uygulanabilmesi için sosyal ağ sağlayıcılarına, çocukların hesap açmasını engelleyecek güçlü yaş doğrulama sistemleri kullanma yükümlülüğü getirilmesi hedefleniyor. Bu sistemlerin usul ve esaslarının yönetmeliklerle belirleneceği belirtildi.
Sunumda ayrıca, ebeveynlerin çocuklarının dijital ortam kullanımında yönlendirme ve gözetim hakkını etkin şekilde kullanabilmesi için ebeveyn denetim araçlarının platformlar için zorunlu hale getirilmesi öngörüldü. Sosyal medya şirketlerinin, yasa dışı veya zararlı içeriklere yönelik şikâyetlerin elektronik ortamda iletilebileceği aktif başvuru mekanizmaları sunma yükümlülüğünün kapsamının genişletilmesi de planlar arasında yer aldı.
Çocukların belirlenen yaş sınırından önce sosyal medya platformlarına erişimini önlemek amacıyla alınan tedbirlerin raporlanmasına yönelik yükümlülük getirilmesi ve aldatıcı reklamlara karşı önleyici adımların platformlarca atılması da düzenlemede öne çıkan başlıklar arasında bulunuyor.
Dünya örnekleri masaya yatırıldı
Sunumda, çocukların güvenli internet erişimine ilişkin dünyadaki uygulamalara da yer verildi. Birleşik Krallık ve Avustralya’daki düzenlemelerin bu alandaki en kapsamlı yasal örnekler olduğu belirtilirken, Avustralya’nın 16 yaş altındaki çocukların sosyal medya kullanımını yasaklayan ilk ülke olduğu hatırlatıldı. Avustralya’daki düzenlemenin sorumluluğu doğrudan platform sağlayıcılarına yüklediği, kurumsal ihlaller için 2025 itibarıyla 49,5 milyon Avustralya dolarına kadar idari para cezası öngörüldüğü kaydedildi. Söz konusu düzenlemenin İngiltere ve ABD’de de tartışma konusu olduğu aktarıldı.